Maakt de Bestrating je tuin duurzamer of juist niet

Bestrating in de tuin is in de meeste gevallen een noodzakelijk onderdeel om van A naar B te komen zonder natte of vieze voeten. De verharding krijgt in sommige gevallen teveel aandacht of speelt zelfs de hoofdrol. In dat geval kan je niet meer van een tuin spreken maar een levenloos plein.

In dit artikel geef ik je 3 tips waarmee je de tuin sfeervol, onderhoudsarm en duurzaam inricht.

1. Kies je Tegels of klinkers

In grote lijnen zijn er 2 soorten bestratingsmateriaal die een harde vloer voor het terras of het pad kunnen vormen. Tegels hebben als voordeel dat je sneller een oppervlak kan bedekken en dat je met het gebruik van grotere tegels minder voegen hebt. Minder voegen betekent minder ruimte waar onkruid of mos kan groeien, dit maakt het onderhoud van de bestrating weer makkelijker.

Klinkers hebben een kleiner formaat waardoor ze in allerlei vormen en patronen gelegd kunnen worden. Een bestrating met tegels biedt dus minder mogelijkheden wat betreft de vormgeving. Klinkers kunnen vaak worden hergebruikt, zeker gebakken klinkers worden door het gebruik alleen maar mooier. 

Wil je zo min mogelijk vuil, een stevige verharding en zo min mogelijk kans op onkruid. Gebruik dan een bestratingsvoegmortel die de voegen hard maakt zonder afbreuk te doen aan het karakter van het materiaal.

2. Wat is de beste verhouding

De verhouding tussen de oppervlakte aan bestrating en de oppervlakte van beplanting is bepalend voor de beleving en de duurzaamheid. De beste verhouding voor een kleine of gemiddelde tuin is maximaal 40% tot 50% bedekt met bestrating. Als de tuin voldoende is ingericht met groene planten of gazon dan voelt de tuin prettiger aan en wordt de zomerse hitte getemperd. We voelen ons nu eenmaal meer op ons gemak tussen het groen en het beperkt zelfs de gevolgen van stress.

Vaak word gedacht dat een tuin vol met tegels het minste onderhoud vraagt. Dit is een misvatting omdat een tuin goed ingericht met beplanting veel minder onderhoud kost en veel beter is voor onze leefomgeving. Beplanting die goed op elkaar is afgestemd geeft alle seizoenen kleur en leven. Maar het belangrijkste voordeel is het beperken van onkruidgroei en dus werk.

Een overdaad aan bestrating is in aanleg onnodig duur, veel duurder dan een bodembedekkende beplanting. Het grootste nadeel van een tuin vol tegels is het feit dat het regenwater niet in de bodem kan wegzakken. Bij een stortbui loopt het water over de tegels naar de putten en het riool waardoor de riolen kunnen overlopen. Sloten lopen over, straten staan blank en in het ergste geval staat je huis onder water. Dat wil je toch zeker voorkomen?

Kies voor voldoende groen zodat de beplanting het regenwater kan opnemen en in de bodem laat wegzakken. Infiltreren van water in de bodem of bufferen om het regenwater te gebruiken in droge periodes is in veel gevallen een prima oplossing. Er zijn ook steeds meer gemeentes waar de regenpijpen worden afgekoppeld zodat de riolen minder snel kunnen overlopen. Voorzieningen zoals grindputten, wadi’s, infiltratiekratten of gewoon een regenton zijn voorzieningen waar je lang plezier van hebt.

3. De onderlaag maakt je bestrating stevig

Het belangrijkste deel van de bestrating zit onder de grond. Als de tegels gelegd zijn zie je er niets van, maar de onderbaan of het cunet (zoals wij vakmensen dat noemen) bepaald hoe stevig de stenen blijven liggen. Afhankelijk van de soort bodem is minimaal een laag schoon zand nodig van 10 cm dik. Dit is bij de aanleg van een bestrating voor licht gebruik zoals lopen of het zitten op een terras.

Voor een oprit of plaatsen waar zwaar verkeer overheen gaat is er eerst een laag van minimaal 20 cm gebroken puin nodig als stabiele onderlaag. Daarop komt dan nog een laag scherp straatzand of fijn steengruis om een egale dragende laag te vormen voor het bestratingsmateriaal.

Deze onderlaag is de fundering van het straatwerk die ervoor zorgt dat de bestrating niet wegzakt of gaat verschuiven. Een goed opgebouwde onderlaag heeft ook een waterdoorlatende functie waardoor de kans van opvriezen minimaal is. De opbouw van de onderlaag word mede bepaald door het soort bestratingsmateriaal. Een dunne keramische tegel heeft een veel stevigere onderlaag nodig dan een betontegel van 6 of 8 cm dik.

Bespaar dus niet op de fundering van je bestrating om teleurstelligen achteraf te voorkomen.